Ecz. Ayşem Jale Kıhtır
Eczacılık Mesleğinin Geleceği ve Dönüşüm Dinamikleri
Eczacı olmak, insanoğlunun hastalıkla mücadelesi ve şifa arayışı kadar köklü bir geçmişe sahiptir. İnsanlık tarihiyle neredeyse yaşıt olan bu serüvende eczacılık, ilk dönemlerde doğayı adeta devasa bir eczane gibi kullanmayı öğrenme süreciydi. Ancak günümüzde eczacı olmak, sadece ilaç hazırlayan ve reçete karşılayan geleneksel rolün çok ötesine geçmiş durumdadır. Sağlık sistemlerinin dijitalleşmesi, yapay zekanın entegrasyonu, kişiselleştirilmiş tıp uygulamaları ve yaşlanan nüfus, eczacılık mesleğini küresel ölçekte yeniden şekillendirmektedir. Bugün dünya genelinde eczacılık, ilaç odaklı bir rolden, hasta ve klinik odaklı bütüncül bir yaklaşıma geçişi ifade etmektedir.
Ülkemizde de birinci basamak sağlık sunucusu olan mesleğimiz, sağlık sisteminin halka açılan en yakın, en erişilebilir ve randevusuz ulaşılabilen ilk kapısıdır. Bu benzersiz rolün getirdiği en temel sorumlulukların başında kesintisiz ve kolay erişilebilirlik gelmektedir. Sağlık sistemindeki yoğunluk düşünüldüğünde, hastanın hekime ulaşım süreci oldukça zorlu ve zaman alıcı olabilmektedir. Oysa eczacı, her mahallede, her köşe başındaki en yakın sağlık danışmanıdır. Hastalar, herhangi bir maddi yükümlülük altına girmeden en doğru, en güncel ve en güvenilir bilgiye eczacısı aracılığıyla ulaşabilmektedir.
Toplum sağlığı için kesintisiz çalışan biz toplum eczacılarının esas sorumluluğu, verdiğimiz koruyucu sağlık hizmetleri ve yarattığımız farkındalıkla başlamaktadır. Toplumu henüz hasta olmadan korumak, sağlık okuryazarlığını artırmak birinci önceliğimizdir. Sağlıklı yaşam ilkeleri, beslenme ve bağışıklamanın önemi, tarama ve erken teşhis yönlendirmeleri, akılcı ilaç kullanımı, polifarmasi (çoklu ilaç kullanımı) yönetimi ve kronik hasta takibi gibi sayısız hizmetle sağlık sisteminin üzerindeki yükü ciddi ölçüde hafifletmekteyiz. Ülkemizde de yasaların müsaade ettiği ölçüde bu konundaki görev ve yetkilerimizin artırılmasına talibiz; çünkü bu sorumluluğu layığıyla üstlenebilecek bilgi birikimine ve motivasyona sahibiz.
"Çünkü biliyoruz ki eczacı olmak, coğrafya neresi olursa olsun bilimin en dinamik haliyle insanın sıcak dokunuşunun zarafetinin birleşmesidir."
Geleceğin Sağlık Sisteminde İki Temel Sütun Gelecekte de sağlık sisteminde hastaya en kolay ulaşabilen ve onunla en entegre çalışan sağlık profesyoneli biz eczacılar olmaya devam edeceğiz. Peki, küresel dönüşüm göz önüne alındığında eczacılık mesleğinin en büyük gücü klinik uzmanlaşma mı yoksa dijital sağlık teknolojilerine entegrasyon mu olacaktır? Bu iki kavram birbirinin rakibi değil; aksine birbirini tamamlayan ve çarpan etkisi yaratan iki temel sütundur: