ECZACININ SESİ
ÖZEL HABER
12.04.2014 tarihinde yayınlanan “Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik” kimi belirsizlikleri de beraberinde getirdi.
Eczane denetimlerinde tartışmalı noktalar ortaya çıktı.
Aşağıda eczane denetimlerinden sorumlu bir kamu eczacısı meslektaşımızın kendi bölgesindeki serbest eczacılara gönderdiği e-maili olduğu gibi YORUMSUZ olarak yayımlıyoruz.
Meslektaşımızın yorumlarını ve kullandığı dili bütün ilgililerin ve meslektaşlarımızın takdirlerine bırakıyoruz.
Ara başlıklar bizim tarafımızdan konulmuş, bazı özel isimler e-mailden çıkartılmıştır.
e-mail sahibi kamu eczacısı meslektaşımızın ve e-maili bize ileten bölge serbest eczacılarının adı bizde saklı kalacaktır.
İşte o e-mail:
YENİ YÖNETMELİK SONRASINDA DENETİMLERDE TAKİP EDİLECEK ÖZEL HUSUSLAR:
1- Eczanede çalışanlar beyaz önlük giyecek ve Eczacı ile Eczane
Çalışanlarının beyaz önlüğünün göğüs cebi üzerinde mesleği, adı,
soyadını gösteren ibare bulunan yaka kartı olacak.
“Tabela Sorunu”
2- “Eczanenin sadece görülebilir cephelerinden birinde ve eczane
olarak kullanılacak yerin sınırları içerisinde kalmak kaydıyla
eczanenin adını gösterir TEB tarafından belirlenmiş standartlara uygun
ışıklı veya ışıksız tabela bulunuyor mu?”
Eczane tabelası sadece 1 cephede bulunacak. Özellikle köşe dükkanı
olanlar için problemli bir durum ortaya çıkıyor. (Ayrıca yerim caddeye
ters kalıyor diye cadde üzerine eczaneye doğru ok koyan …… Eczanesi ve
…. Eczanesi, karşı kaldırımlardaki ve eczane önünde bulunan
direklerdeki eczane tabelalarını derhal kaldırmalıdır. Ayrıca ….
Eczanesi nakil yapacağı bitmemiş binadaki ’…… Eczanesi yakında burada
hizmetinizde’ yazan bez afişi derhal kaldırmalıdır.) –
Yönetmelikte tabelalarla ilgili yazan ’24 aya kadar’ ibaresi sizi
yanıltmasın; o vadenin geçerli kabul edileceği özel durumlar
Müdürlükte yapılan toplantıda bize bildirildi.
Sizin, varsa, tabelayı kaldırmamak için öne süreceğiniz mazeretin
kabul edilip edilemeyeceğini lütfen şubemize danışınız.) TEK CEPHEDE
ECZANE TABELASI BULUNMASI İLE İLGİLİ OLARAK ÖNCE TEB’İN TABELA
STANDARTİZASYONUNU BELİRLEMESİ BEKLENECEK. İŞLEM YAPMAK İÇİN ŞİMDİLİK
BİZDEN HABER BEKLEYİNİZ.
Ancak eczane alanı dışında bulunan yönlendirici tabelaları kaldırmak için hiç beklemeden hemen harekete geçiniz.
3- “Eczane içi nem ölçer, buzdolabı ve eczane içi için geriye dönük
hafıza kaydı bulunan termometre ile kritik durumlarda sesli ve/veya
ışıklı (cep telefonuna veya bilgisayara mesaj gönderilmesi v.b.) uyarı
verecek erken uyarı sistemi mevcut mu?” Bulunacaktır. (Eczacı Odası
2.seçeneği sağlayan sistem için ihaleye gidebilirmiş, oradan takip
edilebilir.) -Burada 2 seçenek görünüyor: 1.; geriye dönük termometre
ile -ki bunlar aylık kayıt yapıyormuş- her ay sıfırlanmadan önce elle
kağıda geçirilecek, biz de uygun sınırlarda olduğunu yine bu elle
doldurulan formlardan takip etmeye devam edeceğiz.
2.Seçenekte sizin elle yapacağınız kaydı bilgisayar ortamına
otomatikman yansıtan bir sistemden bahsediliyor ki bu daha mantıklı
gibi ama daha pahalı olabilir, bunu bilemiyorum.
“Buzdolabı İlaçlarınız İmha Edilebilir”
Ayrıca bu 2.sistemin özelliği kritik sınırların dışına çıkıldığında
uyarı vermesi olacak, kayıtlarda sınırların dışına çıkıldığının
tespitimiz halinde o gün o dolapta bulunan ilaçları size teslim
yeddiemine alarak önce Hıfzısıhhaya analize göndermenizi, ilaç
niteliğini kaybettiği yönünde rapor çıkarsa imhasını yaptırmanızı
istememiz söylendi.
4- “İlacın saklama koşullarına uygun olarak erken uyarı sisteminde
aksiyon ve alarm limitleri tanımlanmış mı?” Yani 3.maddedeki 2.sistemi
almanız tavsiye ediliyor aslında.
5- Buzdolabınızda yeterli miktarda buz aküsü bulunup bulunmadığına
bakılacak. “Soğuk zincir ilaç depodan zaten buz aküsüyle geliyor,
hastaya da onunla teslim ediyoruz” cevabınız yeterli olmayacaktır.
Buzdolabında ilaç bile bulundurmayan, eski, kötü durumda buzdolabı
bulunan eczanelere dolaplarını yenilemelerini tavsiye etmiştik zaten.
Bunun devamı olarak gereğinde kullanılmak üzere buz aküsü de
bulundurmanız gerektiğini ekliyorum. Buzdolabında ilacınız olsa da
olmasa da ’Buz aküsü var mı?’ sorusu ayrı olarak cevaplandırılacak.
6- Reçeteler, uyuşturucu ilaçlar ve psikotrop ilaçların kayıtları
elektronik ortamda tutulacak.
Yani Uyuşturucu ve Psikotrop defterleri ile Reçete Kayıt Defteri
kalkmış, kayıtları elektronik ortamda tutulacak, bizim tarafımızdan
kayıtların düzenli tutulup tutulmadığı ve mevcut miktarla kayıtlı
miktarın tutarlı olup olmadığı denetlenecek.
“Reçetesiz İlaç Satışını Programdan Denetleyeceğiz”
Burada hatırlatacağım önemli husus; ilaçların reçetesiz karşılanıp
karşılanmadığını anlamak için de bilgisayardaki RKD’ni kullanacağımız
için programınızın “Perakende Satış” hanesinin karşısına mutlaka hasta
adı, doktor adı, reçete tarihi gibi bilgileri işleyebilir nitelikte
olmasını sağlayın, programcınızdan destek isteyin.
Aksi taktirde ilacı reçete ile verdiğinizi ispat edebilmek için
kontrole tabii ilaçlarda olduğu gibi karşılığında ilaç verdiğiniz tüm
reçeteleri saklamanız gerekecek.
“Rastgele Stok Kontrolü Yapacağız”
Kurumsal ya da elden satış olan tüm reçetelerin İTS karekod sistemine
işlenip işlenmediği denetimler esnasında raftan rastgele ilaç seçip kayıtlardan bakılıp stok sayılarak kontrol edilecek.
Özellikle üzerinde “Reçete ile Satılır” yazılı ilaçların reçeteli
verilip verilmediği üzerinde durulacak.
Miadı dolan ilaçların raftan ayrı olarak imha edilmek üzere ayrı bir
yerde tecrit edilip edilmediği kontrol edilecek.
“Vitrinde Levha Veya İlan Yok!”
7- Eczane vitrinlerinde ürün tanıtımı amacıyla levha veya ilan
yapıştırılamaz. Buna ilaç gibi kozmetik ve gıda takviyeleri de dahil.
Mevcut olanların sökülmesi isteniyor. İç mekanlarda bulunan afiş ve
tanıtımlara bir şey demeyecekmişiz ama “VİTRİN” olarak tanımlanan
yerde reklam olmayacak.
“Eczane Olmanın Gereği”
8- Majistral ilaçlar için kullanılan malzeme (şişe, pomat kutusu gibi)
ile kırmızı ve beyaz etiketlerin eczanede bulunup bulunmadığına ve
elemanların hangisinin nerede kullanılacağını bilip bilmediğine
bakılacak. “Biz yapma ilaç yapmıyoruz” diye bir mazeret kabul değil;
bulundurun, reçetesi gelse de gelmese de, reçete gelirse yapılacak
şekilde ana malzemeleri hazır bulundurmanız eczane olmanın
gereklerinden sayılıyor.
Majistral ilaç yapımında kullanılan uyuşturucu maddelere ilişkin
fatura kayıtları ile reçeteler karşılaştırıldığında sarf-stok
durumunun uygun olup olmadığına bakılacak. U-P defteri kalksa da
bunların sarfının ayrı olarak tutulup tutarlı olması önemli.
9- Reçeteye doğru dozda doğru ilaç verilmesi çok çok önemli. ARTIK bu
tür maddi hatalar için de ağır yaptırım gelmiş.
10- Kurum ciro bilgilerini açıkladıktan sonra 2.Eczacı ve Yardımcı
Eczacı takibi yapılacak. Detayını bilmek isteyen, kanun ve yönetmeliği
okuyabilir.
“Eczanede Evcil Hayvan Yasak”
11- Eczanede hijyen koşullarını olumsuz etkileyecek evcil hayvan
bulundurulmayacak. (Kedi, köpek, kuş gibi.)
12- Eczanenin varsa asma katında laboratuar bulunabilir ama bu
laboratuar faydalı alana hesap olarak dahil edilmez. İlaç satışı asma
kat veya bodrum katta yapılamaz. İlaç satışı ancak eczane faydalı
alanı olarak tanımlanan giriş-hasta kabul alanında yapılır.
“Eczanedeki Tüm İlaçlar İmha Edilebilir”
13- Eczane ortam ısı 15-25 derece, nem oranı %65 maks. Tanımlı
sınırları aşmamalı, geriye dönük kontrol edilecek. (Buzdolabında sınır
ihlali varsa ilacın imhası istenebildiği için burada da ucu, ısı
sınırı aşıldığında mevcut ilacın imhasına kadar gidebilir. Şöyle ki;
rastgele numune alınıp Eczacı’dan Hıfzısıhha’ya kendi imkanlarıyla
analize göndermesi istenip alınacak analiz neticesine göre ilaç
vasfını kaybettiği tespit edilirse imhaya gönderilmesi söz konusu
olabilir. Aman dikkat!)
“Banka Dekontu Belge Değil”
14- ESKİSİNE GÖRE YENİ SAYILMAYAN AMA ESKİSİNDEN DAHA ÇOK ÜZERİNDE
DURULACAK OLAN KONU ŞU: Eczacının mesai saatlerinde eczanesinde
bulunup bulunmadığı rastgele denetimlerle takip edilecek. Yerinde
bulunamayan eczacı aynı gün veya ertesi gün mazeret dilekçesini bize
getirecek. Dilekçe ekinde mazeretini kanıtlayan BELGE eklenecek.
(Bankadaysanız yaptığınız işlemin dekontu -Qmatikten aldığınız sıra
fişi, belge değildir- SGK’ya gittiyseniz yaptığınız işleme dair belge,
çocuğunuz hastaydı doktora götürdüyseniz reçete veya hastane giriş
belgesi, barkod gibi.)
Yani bu tür resmi belgelenemeyen haller eczanede bulunmamak için
mazeret sayılmayacak. (Siz yine de belge sunamadığınız durumlar için
de dilekçenizi yazın verin. Gereğinde değerlendirme için Müdürlüğe
sunabilelim. Kayıtsız kalırsanız bir sonraki yerinde bulunmadığınız
tespit, sizi daha zor bir durumda bırakabilir.)
“Eczane Kapatılacak”
Bu rastgele denetimlerde eczanede mazeretsiz olarak bulunmadığı tespit
edilen eczacılar için Müdürlüğe üstyazı yazılacak. Önce idari para
cezası sonra Müdürlük onayıyla ruhsatı askıya alınarak faaliyeti
durdurulup eczane geçici olarak kapatılacak.
24 saatten fazla eczane dışında bulunacak eczacı yazı ile veya EUP
sitemine kayıt yapılırken verdiği, resmi kabul edilen e-mail
adresinden e-posta ile bize yazılı bilgi verecek. 25.saatten 15 güne
kadar yerinde bulunamayacak olan eczacı, yerine eczanesi olmayan bir
eczacıyı mesul müdür olarak atayacak. Bu mesul müdürün sağlık raporu,
göz raporu, diploması, eczacılık yapmasına engel yasal durumu
olmadığına dair yazılı beyanı, oda kayıt belgesi asılları şubemize
getirilecek.
15 günden fazla ayrılacak olan eczacı, yerine yine aynı belgelerle
bakacak bir eczacı için bize başvuracak ama bunlara fazladan İl Sağlık
Müdürlüğünden mesul müdürlük belgesi çıkarttıracağız,. Siz belgeleri
getiriyorsunuz, biz Müdürlükle yazışmaları yapıp mesul müdürlük
belgesi temin ediyoruz.
Örneğin; “Benim 2 gün il dışına çıkmam gerek ama o kadar zaman için
yerime bakacak eczacı bulamam” diyen eczacı arkadaşlar, eczanesini
sadece bize yazılı bildirerek (e-posta da olur) ECZANEYİ KAPATIP
GİDEBİLECEK.
Gelince tekrar açarken de yine yazılı (e-posta da olur) haber vermeniz
gerekli ve yeterlidir.
“Varken de Yokken de Denetleneceksiniz, Yaradana Sığınıp Tatile Gitmeyin”
Siz varken de yokken de denetleneceksiniz.
Tabii hal böyle olunca yakalanmamayı umarak yaradana sığınıp tatile
çıkmayı düşünenler olabilir.
Rutin denetim sırasında ne zamanlar geleceğimizi tahmin edip gösteriş
olarak eczanesinde oturan ama normalde eczaneye şöyle bir uğrayan
eczacılara sesleniyorum; artık ben kendiliğimden dolaşırken
rastlamasam bile bu husustaki her şikayet için çıkıp eczacı mevcudiyet
tespiti yapacağımızı biliniz.
“Eczacısız Eczane Olmayacak!”
Sağlam, mümkünse belgelenebilecek mazereti olmayan eczacılara
eczanelerinden ayrılmamalarını tavsiye ederim. "Eskiden dilekçe verip
gidiyorduk şimdi habire bizi gözetliyorsun" demeyin ya da
artniyet/kasıt aramayın diye sizi baştan uyarıyorum; ECZACISIZ ECZANE
OLMAYACAK.
Eczaneden ayrılmanızı gerektiren çok acil veya önemli günübirlik bir
işiniz varsa yazılı bildirin gidin. Eczaneden ayrılmanızı gerektiren
çok acil veya önemli bir işiniz varsa ama bir günden fazla eczaneye
gelemeyecekseniz ya mesul müdür şartını sağlayacaksanız ya eczaneyi
kapatacaksınız, başında siz yoksanız eczaneniz o birkaç gün iş
yapmayacak. Darılmayın, gücenmeyin. Yaptırımları çok ciddi yeni bir
yasa ve yönetmeliğimiz var, zaman ayırıp açıp okursanız olayın
ciddiyetini daha iyi kavrarsınız.
2.eczacısı veya yardımcı eczacısı olacak eczaneler bu yokluk durumları
için daha avantajlı olacak gibi görünüyor.
Ben toplantıdan edindiğim bilgi ve izlenimlere göre rutin denetimde
baktığımız, olması gereken şartlara EKLENENLERİ genel olarak ve
yorumlayarak özetlemeye çalıştım. Daha önceki denetimlerde kontrol
ettiğimiz diğer hususlar yerinde duruyor.
Bazı arkadaşlar Odanın ve bazı Eczacıların yasa ve yönetmelik için
dava açtığını-açacağını söyledi. Bazı maddeler iptal edilecekse bile,
edilene kadar bu şartlar geçerli. Şimdilik uyum sağlamaya çalışalım.
Her şey bir yana eczacının eczanede bilfiil bulunmasını sağlayacaksa
ben kendi adıma getirdiği diğer şartları sağlamaya çalışmaya hazırım.
Sizden ruhsatına sahip olduğunuz eczane işletmesinin nasıl çalıştığını
bilmeniz ve olması gerektiği gibi olmasını sağlamak için İÇİNDE
olmanız isteniyor. Bunun da hangi eczacının işine gelmeyeceğini ben
düşünemiyorum.
Şimdilik bu kadar. Zaman içinde bazı şeyler şimdi olduğundan daha net
hale gelirse onları da paylaşırım.
İyi çalışmalar dilerim.
Ecz……….. ……..